Een mooie tuin hoeft geen fortuin te kosten. Toch loopt het bedrag aan de kassa van het tuincentrum al snel op: een paar vaste planten, een zak potgrond, een nieuwe schoffel en je bent zomaar een flink bedrag kwijt. Het goede nieuws is dat veel tuiniers al generaties lang slimme manieren kennen om hun tuin te vullen zonder dat het in de papieren loopt.
In dit artikel lees je hoe je bespaart op planten, gereedschap en materialen, zonder dat je tuin er minder van wordt. Sterker nog: veel van deze aanpakken maken tuinieren juist leuker, omdat je meer zelf doet en vaak in contact komt met andere tuinliefhebbers.
Stekken: gratis planten uit bestaande planten
Stekken is een van de eenvoudigste manieren om aan nieuwe planten te komen. Veel struiken en vaste planten, zoals lavendel, salie, rozemarijn, hortensia en vlinderstruik, laten zich prima vermeerderen met een stukje stengel. Knip een gezonde scheut van zo’n tien centimeter af, verwijder de onderste blaadjes en zet de stek in een potje met vochtige, schrale grond.
Ook delen is een beproefde methode. Vaste planten die te groot worden, zoals hosta’s, siergrassen en asters, kun je in het voor- of najaar uitgraven en in stukken verdelen. Zo heb je met één plant ineens drie of vier exemplaren, en de moederplant groeit er vaak ook nog beter door.
Zaden ruilen en zelf oogsten
Zaaien is vrijwel altijd goedkoper dan kant-en-klare planten kopen. Een zakje zaad kost weinig en levert al snel tientallen planten op. Nog voordeliger wordt het als je zelf zaad oogst van eenjarigen zoals goudsbloem, cosmea en Oost-Indische kers, of van groenten zoals bonen en tomaten. Laat een paar bloemen of vruchten goed uitrijpen, droog het zaad en bewaar het koel en droog in een papieren envelop.
Heb je meer zaad dan je kunt gebruiken? Ruil het dan. In veel buurten en bibliotheken bestaan zadenbibliotheken of ruilkasten, en ook online groepen van tuiniers organiseren regelmatig ruilacties. Zo krijg je variatie in je tuin zonder er iets voor te betalen.
Tweedehands gereedschap en materialen
Goed gereedschap gaat jaren mee, en dat geldt ook voor tweedehands exemplaren. Op kringloopwinkels, rommelmarkten en online marktplaatsen vind je regelmatig spades, harken, snoeischaren en kruiwagens voor een fractie van de nieuwprijs. Let vooral op een stevige steel en een goede verbinding tussen steel en blad. Roest is meestal geen probleem: met staalwol, een beetje olie en een slijpsteen knap je veel gereedschap prima op.
Voor meer praktische tips over het onderhouden van je tuin en het kiezen van de juiste spullen kun je terecht op detuintoppers.nl, waar je informatie vindt voor zowel beginnende als ervaren tuiniers. Zo voorkom je dat je geld uitgeeft aan dingen die je eigenlijk niet nodig hebt.
Slim omgaan met grond en materialen
Potgrond, compost en bodembedekkers zijn terugkerende kosten. Door zelf te composteren bespaar je daar flink op. Groente- en fruitresten, koffiedik, bladeren en grasmaaisel vormen samen in een paar maanden rijke compost die je bodem verbetert. Een compostbak kun je eenvoudig zelf maken van oude pallets.
Ook voor andere materialen loont het om creatief te zijn:
- Gebruik afgevallen blad als gratis bodembedekker tegen onkruid en uitdroging.
- Hergebruik oude stenen, tegels of dakpannen voor paadjes en randen.
- Maak plantenbakken van houten kisten, emmers of oude tonnen.
- Vang regenwater op in een ton om te besparen op kraanwater.
- Vraag bij snoeibedrijven of de gemeente naar gratis houtsnippers.
Kies planten die het zelf redden
Besparen gaat niet alleen over de aankoop, maar ook over wat een plant daarna kost aan water, mest en vervanging. Planten die passen bij jouw grondsoort en standplaats groeien beter en hoeven minder vaak vervangen te worden. Inheemse soorten en droogtebestendige planten vragen bovendien weinig water en trekken vaak ook nog vlinders en bijen aan.
Koop daarnaast liever kleine planten dan grote exemplaren. Een jonge plant in een klein potje is veel goedkoper en groeit in een seizoen of twee meestal net zo groot uit. Wie wat geduld heeft, houdt dus geld over.